S.H.V. De Collieclub

A dog is not for Christmas, a dog is for life

Geschreven door Jaap Koole, december 2009

Inleiding; in welke fase zit u

Leuk, dat u op zoek bent naar een colliepuppy. Nou ja, eigenlijk bent u op zoek naar een hond, maar u hebt destijds al besloten dat u wilt beginnen met een pup. En u had ook al besloten dat het een schotse herdershond moet worden, een collie. Er staan dus al een paar piketpaaltjes vast!

Voor mensen die zich nog in de oriëntatiefase bevinden, is het goed om zich eerst te beraden over het type hond, het ras, dat men eigenlijk zoekt. Want, laten we wel zijn: alle puppies zien er schattig uit, maar elke pup brengt wel z’n eigen karakter & behoefte aan verzorging mee. En met een beetje geluk maakt een hond twaalf tot veertien jaar deel uit van het gezin (zie de ondertitel van dit artikeltje: A dog is not for Christmas, a dog is for life). Kortom, voorafgaande aan de koop van een pup is het belangrijk om een paar zaken goed op een rij te zetten. Dit artikeltje biedt een overzicht van punten die van belang zijn; daarin pretenderen we niet compleet te zijn. Bovendien willen we absoluut niet de indruk wekken dat we u “de les willen lezen”; we willen alleen wat hints geven.

De voorbereidingsfase: een handvol vragen en suggesties

Nog even terug naar die piketpaaltjes:

• Waarom kiest u voor een collie? Hebt u zich verdiept in het karakter van de collie en past dat echt bij u? En weet u wat het verschil in karakter is tussen de lang- en de korthaar collie? Dat verschil is er echt! En over verschillen in karakters gesproken; u bent zich toch wel bewust van de verschillen tussen reuen en teven? Want dat verschil zit echt niet alleen tussen de achterpoten. Het karakter, het gedrag, de vacht, de omvang en het gewicht, te veel om op te noemen. Daar moet je wel bewust een keuze in maken en voortdurend in het achterhoofd houden: wat past bij mij, bij mijn situatie en wat past in mijn gezin?
• Hebt u er over nagedacht wat u in de toekomst wilt gaan doen met uw hond? Gaat het om een gezellige huishond, en/of wilt u de mogelijkheid openhouden om op termijn bijvoorbeeld trainingen te gaan doen op het gebied van Gedrag & Gehoorzaamheid, of flyball, behendigheid (agility), schapen drijven, e.d.. Of, stel dat uw reutje zich prachtig ontwikkelt, dan wilt u misschien wel naar een hondententoonstelling om het oordeel van een keurmeester te vragen over de kwaliteit van uw hond. En stel nu dat uw teefje zich prima ontwikkelt, zou u dan wellicht….heel misschien…..toch een nestje willen fokken? Welnu, de antwoorden op deze en andere vragen kunnen van invloed zijn op de keuze voor een pup.
• En over die pup gesproken: heeft u voldoende tijd en energie om de pup een goede opvoeding te geven? De eerste maanden in de nieuwe woon- en leefomgeving van een jonge hond zijn bepalend voor zijn ontwikkeling; een goede “investering” in tijd, aandacht, zorg en liefde is daarom sterk aan te bevelen. De collie heeft gemiddeld gesproken een fijn karakter en ontwikkelt zich zelden tot “een gemene hond”. Maar let op; de collie is een intelligente hond. Daardoor leert hij heel snel, maar als die intelligentie niet op een positieve manier wordt benut (in opvoeding, socialisatie, training e.d.), dan gaat hij er zelf mee aan de slag en leert hij misschien zaken aan, waar u helemaal niet blij mee bent.
• Oh ja, en dan nog één: binnen het ras zijn er ook nog verschillende types of “lijnen”. Lijnen waarbij er in het fokken vooral aandacht is gegeven aan een mooi hoofd, goede oortjes, plaatsing & vorm van het oog. Andere lijnen besteden meer aandacht aan de vacht en weer andere aan bouw & gangwerk. Veel fokkers proberen al die goede eigenschappen natuurlijk in een zekere balans te combineren, maar vaak is er toch wel een bepaald kenmerk dat extra nadruk krijgt, of juist helemaal geen aandacht……
• En dan hebben we ook nog de luxe dat ons ras drie kleurvarianten heeft, sable, tricolor en bleumerle. Tja, ook daarin zou je vooraf een keuze kunnen maken, of op z´n minst een voorkeur uitspreken binnen het gezin…….

Om echt een goede opvatting over dit soort zaken te kunnen opbouwen, is het nuttig om literatuur over honden(rassen) na te pluizen, naar hondententoonstellingen te gaan en vooral in gesprek te komen met hondeneigenaren en hondenfokkers. Het internet is een prachtig hulpmiddel; daar vindt u – naast de website van de collieclub – websites van fokkers met contactgegevens. Ga bij die fokkers eens babbelen en kijken; fokkers zijn graag bereid om mensen die zich oriënteren op een pup / hond te ontvangen en te woord te staan. En ga vooral bij verschillende fokkers langs. Niet omdat ze geen eerlijk verhaal zouden geven, maar omdat elke fokker wel z’n eigen visie heeft. En daar kom je alleen achter door met verschillende fokkers te praten.

Het zoeken van een fokker……met pups

Via het internet is het eenvoudig om terecht te komen bij mensen die puppies te koop aanbieden. Maar ja, zijn dat mensen die zich met kennis van zaken en liefde voor de collie inzetten voor een gezonde instandhouding van het ras, of zijn het mensen die vooral op financieel gewin uit zijn? En, wat is eigenlijk een goede fokker? Om eerlijk te zijn: daar is geen objectief antwoord op te geven. De Collieclub biedt een service waarbij puppykopers/puppyzoekers en fokkers met elkaar in contact gebracht kunnen worden. Fokkers die daarvoor in aanmerking willen komen, moeten bij het fokken voldoen aan een set van regels, het zogenaamde “pupinfo reglement”. Deze regels sluiten aan op regels die nationaal door De Raad van Beheer op Kynologische gebied zijn vastgesteld, en hebben o.a. betrekking op het voorkomen van een aantal erfelijke afwijkingen, zoals HD (heupafwijking) en PRA/CEA (oogafwijkingen).
Kortom, als u wilt selecteren in de veelheid van fokkers die bijvoorbeeld op hun website vermelden dat ze “zo nu en dan pups beschikbaar hebben voor serieuze gegadigden”, dan is het zinvol om aan fokkers te vragen of zij zich houden aan het pupinfo reglement van de Collieclub. Overigens, als een fokker zich  een bepaalde combinatie van reu en teef niet houdt aan die regels, dan betekent dit niet automatisch dat zo’n fokker niet deugt. Een fokker zou daar hele goede argumenten voor kunnen hebben; vraag dan nadrukkelijk naar die argumentatie! Over diensten / services van de club gesproken: op de websitevan de vereniging (www.collieclub.nl) staan diverse links vermeld naar websites van bij de club aangesloten fokkers. Deze fokkers voldoen allemaal aan het reglement inzake pupinfo.

Het kiezen van een pup

OK, dan gaat u uiteindelijk bij een fokker op bezoek om de puppies te gaan bekijken. Prachtig hé, zo’n nest klein grut. Voor dat je het weet, heb je al een keuze gemaakt voor dat pupje met die mooie witte kraag……..Niet doen! Kijk eerst eens rustig om je heen en let daarbij o.a. op het volgende:

• Als pups in een schuur liggen, of in een afgelegen hoekje van een huis, geef ze dan een liefdevolle aai over het kopje en neemt beleefd afscheid van deze fokker. Zo’n pup is echt niets voor u. Waarom niet? De collie is een gevoelige hond en juist omdat hij gevoelig is, kan de karaktervorming gemakkelijk ontsporen als er niet van begin af aan, aandacht besteed is aan de socialisatie. Om die reden dient een colliepup op te groeien temidden van gemiddelde gezinsomstandigheden. Bijvoorbeeld in de huiskamer of in de woonkeuken. Daar heerst immers de “drukte” van onder andere de radio, de tv, de rinkelende telefoon, de zo nu en dan luidruchtige gezinsleden, de blazende stofzuiger, kletterende borden en rinkelend bestek, e.d.. Voor de zich ontwikkelende pups is het echt van groot belang dat ze – gedoseerd – zo veel mogelijk verschillende indrukken opdoen en ervaren dat al die geluiden, al die mensen (volwassen, maar ook kinderen), poezen en andere honden e.d. bij het leven horen en dat daar geen enkele bedreiging vanuit gaat. Kortom, het socialisatieproces! En puppies die achteraf liggen en al die indrukken niet kunnen opdoen, lopen een achterstand op in hun ontwikkeling, die veelal niet meer in te halen is.
• En als u dan toch bezig bent met rond te kijken; hoe staat het met de hygiëne? Liggen de puppies in een schone puppykist of lopen ze in een schoon puppyrennetje met vers water? En hoe ziet de moederhond eruit, en eventueel andere aanwezige honden? Schone vacht, netjes geknipt, geen klitten, onderhouden gebit? En, als u dan toch aandacht besteedt aan de moederhond en andere honden van de fokker, hoe is het met het gedrag van deze honden gesteld? Als u arriveert, zullen ze best wel even lawaai maken, maar naar verloop van tijd moeten ze weer rustig worden en accepteren dat u op bezoek komt voor de pups. Zijn de volwassen honden dan inderdaad vriendelijk en rustig, dan is dat een positief signaal. U kent dan nog niet het hele karakter van de andere honden, maar er is een begin en het geeft wel een indruk over de mate waarin de fokker belang hecht aan gedrag & karakter bij zijn honden.
• Even doorgaan op het onderwerp gedrag & karakter. Als een hond uiterlijk perfect is, maar hij heeft een moeilijk of onprettig karakter, dan kan het soms lastig zijn om zo’n hond gedurende die twaalf tot veertien jaar een fijne plek in het gezin te geven. Als een hond daarentegen uiterlijk niet perfect is (bijvoorbeeld geen mooi hoofd, rare kleur, prikoor), maar een gouden karaker heeft, dan blijft het een genot om zo’n hond als gezinslid te hebben. Kortom, goed gedrag en een goed karakter is veel belangrijker dan bijvoorbeeld een mooie brede symmetrische kraag.  En als u wat meer zekerheid wilt hebben over het karakter van uw toekomstige huisgenoot, realiseert u zich dat de helft van het karakter (of de aanleg daarvoor) wordt bepaald door de vaderhond. Het is dus helemaal geen overbodige luxe om ook een bezoekje te brengen aan de reu. Soms maakt de reu deel uit van de roedel van de fokker waar de puppies liggen, maar veelal woont de reu bij een ander gezin, bij een andere eigenaar. En als u dan toch op bezoek gaat bij die reu, let dan niet alleen op gedrag & karakter, maar besteedt ook aandacht aan de zaken die u graag bij uw pup zou terug willen zien. U hebt immers voor de collie gekozen en hebt dan een bepaald beeld over de hond die u graag als huisgenoot zou zien. Draagt die reu bij aan dat beeld; is het uw type?
• We gaan weer even terug naar het nest. Informeer bij de fokker hoe hij omgaat met het enten, ontwormen en vlo-vrij houden van zijn honden. En vraag ook gerust aan de fokker of u de HD-formulieren en de uitslagen van de oogonderzoeken van de ouderdieren mag zien. Om die uitslagen te kunnen beoordelen, moet u zich vooraf oriënteren in de voorwaarden van de pupinfo (die zijn te vinden op de website van de vereniging). En worden de puppies zelf ook getest op oogafwijkingen? Gebeurt dat bij een erkende oogarts? De Collieclub hecht er veel waarde aan dat de puppies zo rond de zevende week een oogonderzoek ondergaan. De reden daarvan is dat een gespecialiseerde oogarts op die leeftijd het best kan vaststellen hoe het met de oogjes is gesteld. En dat is niet alleen voor u als potentiële koper van belang, maar vooral ook voor de fokker zelf. De uitslag van deze onderzoeken zijn mogelijk van belang bij het denkproces over volgende fokactiviteiten (combinaties van reu en teef).
• Al eerder in dit artikel is er op gewezen dat het belangrijk is om verschillende fokkers te bezoeken. Dit geldt ook voor deze fase, waarin u puppies gaat bekijken bij fokkers; ga vooral bij verschillende nestjes kijken, bij verschillende fokkers. Er zal een wereld voor u open gaan…… Maar, stel nu dat u een geschikte fokker hebt gevonden, die puppies heeft, die voldoen aan eisen die u er aan stelt, dan komt het moment dat er een keuze gemaakt moet worden: welk pupje gaat met u mee nadat hij minimaal acht weken onder de hoede van de fokker is geweest? Met eisen wordt hier bedoeld: reu of teef, welke kleur, uiterlijke kenmerken, vermoedelijke geschiktheid voor uw toekomst plannen en dergelijke. “Het pupje dat het eerst vrolijk kwispelend op je af komt, dat pupje moet je kiezen”. Welnu, dat is echt een “broodje aap”. Want dat pupje heeft misschien wel een heel dominant karakter en past daarom misschien helemaal niet in uw situatie. Uiteraard mag u best zelf een voorkeur uitspreken, maar als de fokker dan met een beargumenteerd verhaal komt waaruit blijkt dat naar zijn opvatting een ander pupje beter in uw situatie past, dan moet u er rekening mee houden dat de fokker z’n uiterste best doet om voor elke pup een passende baas, een passend gezin te kiezen. De fokker heeft immers veel tijd en geld geïnvesteerd in het nestje, en nog veel meer energie, zorg en liefde. Hij zal echt z’n best doen om die investering op een goede manier te laten landen. Kortom, probeer er in goed overleg uit te komen. En laten we wel zijn:hi er is echt geen sprake van een eenvoudig koper-verkoper-relatie, alsof je even ergens een pup kunt kiezen, inpakken, strik erom, betalen en wegwezen. Nee, ook de fokker, de verkoper dus, zal u op een groot aantal onderwerpen bevragen. Hij wil immers naar beste vermogen vaststellen of u wel een geschikte baas zult worden voor één van zijn puppies. En als hij daar aan twijfelt, dan zal hij dat eerlijk tegen u zeggen. Dan zal er ongetwijfeld een discussie ontstaan, die voor beide partijen overigens tot een bevredigend resultaat kan leiden; daar moet je dan even doorheen.
  
• U bent er met de fokker uitgekomen: het zwarte teefje, met de mooie witte kraag gaat binnenkort met u mee. Waar moet u dan verder nog over nadenken c.q. praten met de fokker?
  • Wat is de prijs van de pup? NB: doe geen aanbetaling.
  • Wanneer mag de pup worden opgehaald? Krijg je dan gelijk de stamboom mee en wordt er een koopcontract opgesteld, ondertekend en meegegeven?
  • Hoe vaak mag je het nest komen bekijken, ook om zelf een goede indruk te krijgen van de ontwikkeling van de pups?
  • Welke entingen heeft de pup dan al gehad, en wanneer moet de volgende enting ondergaan worden? Krijgt u een entingsboekje (of dierenpaspoort) mee, waarin de
  • dierenarts van de fokker ook een algemene gezondheidcheck heeft ingevuld?
  • Hoe vaak is het pupje ontwormd en met welk middel?
  • Welke documentatie krijgt u mee? Geeft de fokker schriftelijk advies over enten, ontwormen en het bestrijden van vlooien? Krijgt u een voedingslijst mee?
  • Krijgt u wat speeltjes en een handdoek of zo mee (vanwege de nestgeur)?
  • Geeft de fokker u advies over het transport naar uw huis?
  • Geeft de fokker u advies over “de eerste nachten”; hoe kun je voorkomen dat uw lieve pupje het gehele gezin enkele nachten uit de slaap houdt (en met een beetje pech ook de buren)?
  • Krijgt u beeldmateriaal (foto / video) mee over de ontwikkeling van het nest / uw pup? Maak natuurlijk ook zelf zoveel mogelijk foto’s tijdens uw bezoekjes aan het nest.
  • Krijgt u een puppypakket van De Collieclub mee?
  • Krijgt u een “startpakket” aan voeding mee?
  • Krijgt u kopieën mee van de uitslagen van het oogonderzoek (nestonderzoek)?
  • Krijgt u kopieën mee van de stambomen van de moeder- en de vaderhond, inclusief kopieën van HD- en oogonderzoek?
  • Geeft de fokker advies over verdere socialisatie en eventueel het volgen van een puppycursus? Geeft hij ook advies over de verdere opvoeding van de pup, o.a. door middel van een literatuurlijst?
  • Geeft de fokker advies over vachtverzorging, baden, nagels knippen e.d.?
  • Geeft de fokker advies over beweging? HD is voor een belangrijk deel erfelijk bepaald, maar nagenoeg elke hond kan HD krijgen als hij als pup de verkeerde beweging heeft gekregen (zelfs als de hond erfelijk niet belast is). Krijgt u de zogenaamde “vijf-minutenregel” mee? De vijf-minutenregel houdt in dat de maximale lengte van een wandeling met uw pup / jonge hond = 5 x de leeftijd in maanden. Dus, als uw pup 3 maanden is, dat is de maximale lengte van een wandeling 5 x 3 = 15 minuten. En zo’n wandeling mag u heel vaak maken per dag, maar ga nooit over die grens! En als uw jonge hond een jaar is (12 maanden), dan is een wandeling van 5 x 12 = 60 minuten / een uur geen probleem.
  • Is de fokker bereid om u te ondersteunen als u bijvoorbeeld zou willen deelnemen aan de jaarlijkse Jonge Hondendag van de Collieclub? Gaat hij u dan helpen / adviseren m.b.t. show klaarmaken?
  • Geeft de fokker advies, bijvoorkeur schriftelijk, over medicatie die bij collies niet toegepast moeten worden? Niet elke dierenarts is er voor elk ras volledig van op de hoogte; dat moet je als eigenaar echt zelf bewaken!

Kortom, een pup kopen is helemaal geen eenvoudige zaak. Ja, wel als je naar een dierenwinkel of een dierenhandel gaat, maar waar begin je dan aan? U wilt toch een goede start maken en lang van uw hond kunnen genieten, althans de kans daarop zo groot mogelijk maken? Of anders geformuleerd: u bent toch van plan om uw viervoetige vriend een lang, fijn, gezond leven te geven? Daar mag je van tevoren best wel wat inspanning voor verrichten; en dat betaalt zich(meestal) dubbel en dwars terug. Let maar op, als uw trouwe vriend u aankijkt, tijdens de vele wandelingen of als hij tegen u aanhangt op de bank of als…….vul dat zelf maar in: de geluksmomenten die u uw hond wilt bezorgen.